Czym jest uzależnienie od dopalaczy?

Dopalacze to szczególna odmiana narkotyków, od kilku lat niestety bardzo popularna w Polsce, głównie wśród młodzieży. Dopalacze to substancje psychoaktywne, często wpływające na zmianę w sposobie postrzegania i zachowania. Są szczególnie niebezpiecznym zagrożeniem, z racji tego, iż ich skład bardzo różni się od siebie i czasem nie można określić, jaka substancja znajduje się w danym narkotyku oraz z czym została połączona. Skład dopalaczy bazuje zwykle na roślinnych składnikach, takich jak wyciągi z grzybów i ziół, jak i na syntetycznych mieszankach, których działanie przypomina bardzo wpływ znanych już narkotyków, takich jak marihuana, kokaina czy też amfetamina. Jednakże, mimo ułatwionej dostępności (do niedawna były legalnie dostępne) w porównaniu ze „standardowymi” narkotykami, są one równie niebezpieczne. Niektórzy specjaliści twierdzą, że skutki ich zażywania są nawet bardziej groźne, ze względu na ich nieznane działanie i brak przewidywalności co do reakcji organizmu na konkretną mieszankę.

Przyczyny

Tak jak w przypadku znanych do tej pory narkotyków, nie można wskazać jednoznacznej przyczyny tego, dlaczego niektórzy uzależniają się od dopalaczy szybciej niż inni. Czynniki biologiczne, genetyczne, a także w głównej mierze presja społeczna wpływają na sięganie po dopalacze. Dopalacze są szczególnie modne w grupie nastolatków- głownie z racji na ich dotychczasową bardzo łatwą możliwość zdobycia. Presja rówieśników, zachęcanie do sięgania po nieznane substancje, brak asertywności i pewności siebie wpływają na decyzję o spróbowaniu oraz kontynuacji zażywania zarówno dopalaczy, jak i narkotyków.

Objawy

Dopalacze w większości mają w składzie mieszankę dwóch składników – benzylopiperazyny i pentylidolu. Jej działanie jest zbliżone do działania amfetaminy, jest odurzające, pobudzające, a czasem także halucynogenne. Jednakże, specjaliści ocenili, że w dopalaczach może znajdować się nawet kilkanaście tysięcy różnych substancji, większość o niezbadanym dotąd wpływie na zdrowie i życie człowieka. Nigdy nie ma także pewności, czy nie dojdzie do zatrucia dopalaczami po ich zażyciu. Zatrucie objawia się wieloma objawami, takimi jak nudności, wymioty, kołatanie serca, podwyższone ciśnienie krwi, biegunka, halucynacje, omamy, problemy z koncentracją, zwiększone poczucie lęku. Część z tych objawów może w konsekwencji prowadzić do podejmowania zachowania agresywnego, a także do podejmowania działań autodestrukcyjnych, a nawet prób samobójczych. Objawy uzależnienia są takie same jak w przypadku narkotyków, osoba uzależniona krąży myślami wokół substancji, czuje potrzebę zażycia kolejnej dawki, odseparowuje się od bliskich, odcina emocjonalnie od przychylnych sobie osób. Uzależnienie może być związane zarówno z samą substancją, jak i z tym, w jaki sposób osoba zażywająca czuje się po niej. Dopalacze stają się najważniejszą częścią życia osoby uzależnionej, co w konsekwencji prowadzi do odsunięcia na dalszy plan innych sfer życia.
Najczęściej występujące objawy to:
– bardzo silna potrzeba zażycia kolejnej dawki substancji
– zaniedbywanie siebie, zarówno fizyczne, jak i psychiczne
– objawy zatrucia, takie jak nudności, bóle głowy, drgawki, problemy z oddychaniem, stany lękowe

Leczenie

Leczenie uzależnienia od dopalaczy przebiega w podobny sposób jak w przypadku narkotyków. Dopalacze są najczęściej, chociaż nie tylko, zażywane przez nastolatki. Młody człowiek nie zdaje sobie sprawy, jak wielkie mogą być konsekwencje zażywania dopalaczy, a także jak trudno jest pokonać nałóg. Czasem pierwszym wymaganym etapem podejmowanym przy leczeniu jest detoksykacja, czyli odtrucie organizmu z niebezpiecznej substancji. Jeśli uzależnienie jest bardzo silne, możliwe, że będzie także musiało zostać włączone leczenie farmakologiczne. Cała terapia również powinna zostać dobrana indywidualnie, w zależności od rodzaju substancji, okresu jej przyjmowania oraz stadium uzależnienia. Nie istnieje terapia, która byłaby sprofilowana tylko pod leczenie uzależnienia od dopalaczy- zwykle specjaliści bazują na terapiach opracowanych dla osób uzależnionych od alkoholu lub narkotyków, gdyż mechanizm uzależnienia jest bardzo podobny. Dobre efekty w leczeniu przynosi terapia grupowa, a także psychoterapia poznawczo- behawioralna.